Evlilikte takdir edilmediğini hisseden çiftler için bilimsel çıkış yolu nedir?Sağlıklı bir birlikteliğin temel taşı takdir edilme duygusudur. Birçok çift, birbirine duyduğu sevgiyi kaybetmese de günlük rutinin içinde birbirinin emeğini fark etmeyi unutabilir. Eşi tarafından takdir edilmediğini hissetmek, zamanla derin bir küskünlüğe veya kopuşlara yol açabiliyor. Pek çok ilişkide yaşanan bu tıkanıklık nasıl aşılabilir? Bu soruya odaklanan uzmanlar, modern psikolojinin sunduğu duygusal onarım yöntemleriyle çiftlerin arasındaki iletişim bariyerlerini yıkarak ‘değer görme’ ihtiyacını yeniden gündeme taşıyor.
Evlilikte takdir edilmediğini hisseden çiftler için bilimsel çıkış yolu birçok kişi tarafından merak ediliyor. Evlendiğimizde veya uzun süreli bir romantik ilişki içinde olduğumuzda, zamanla birbirimizi hafife alabilir ve takdir göstermeyi unutabiliriz. Yeni bir çalışma, bunu aşmanın yollarını ortaya koyuyor. Çalışma, eşten veya sevgiliden algılanan takdirin zaman içinde neden değiştiğini ve ilişki müdahale programları aracılığıyla iyileştirilip iyileştirilemeyeceğini inceliyor.
Evlilikte Takdir Edilmediğini Hisseden Çiftler İçin Bilimsel Çıkış Yolu
Illinois Urbana-Champaign Üniversitesi tarafından yürütülen yeni bir araştırma, bu durumun bir kader olmadığını ve romantik ilişkilerde algılanan minnettarlığın zamanla neden değiştiğini gözler önüne seriyor. Çalışma ayrıca, söz konusu duygusal dalgalanmaların profesyonel ilişki müdahale programları sayesinde yeniden iyileştirilip iyileştirilemeyeceğini de derinlemesine inceliyor[1].
İlişkilerin gizli formülü olarak görülen minnettarlık, romantik birlikteliklerin en kritik parçalarından biri olmasına rağmen bilimsel çalışmalarda yakın zamana kadar yeterince ilgi görmemişti. Makalenin başyazarı olan Illinois Üniversitesi (ACES) İnsan Gelişimi ve Aile Çalışmaları Bölümü’nden Doç. Dr. Allen Barton, bu kavramın sadece eşimize duyduğumuz minnetle sınırlı olmadığını vurguluyor. Evlilikte takdir edilmediğini hisseden çiftler için bilimsel çıkış yolunu araştıran Barton’a göre minnettarlık, eşler arasında karşılıklı paylaşılan ve ‘takdir edildiğini hissetme’ üzerine kurulu son derece kişilerarası bir süreçtir.
Bu bakış açısını test etmek amacıyla, düşük gelir düzeyine sahip ve ilişkilerinde destek arayan 615 çiftin katıldığı kapsamlı bir araştırma yürütüldü ve evlilikte takdir edilmediğini hisseden çiftler için bilimsel çıkış yolu üzerine çalışıldı. Rastgele kontrollü bir deney tasarımıyla kurgulanan çalışmada, çevrimiçi bir ilişki müdahale programından elde edilen veriler analiz edildi. Araştırmanın en belirgin özelliği ise, katılımın sağlanabilmesi için her iki tarafın da sürece dâhil olma şartının aranmasıydı.
Araştırma kapsamında “tedavi grubuna” dâhil edilen çiftler, OurRelationship ve ePREP adlı iki farklı çevrimiçi eğitim programına katıldı. Altı hafta süren bu programlar; çiftlere etkili iletişim kurma, çatışma yönetimi ve sorun çözme becerileri kazandırmayı hedefleyen dijital dersler, interaktif etkinlikler ve düzenli koçluk görüşmelerinden oluşuyordu. “Kontrol grubu” ise herhangi bir müdahale almadan bekleme listesine alınarak sürecin kıyaslanması sağlandı. Araştırmacılar program öncesinden başlayarak iki, dört ve altı aylık periyotlarla anketler yoluyla verileri titizlikle topladı. Çalışmalar evlilikte takdir edilmediğini hisseden çiftler için bilimsel çıkış yolu üzerine odaklandı.
İlişkilerdeki Takdir Eksikliği Kimleri Daha Çok Etkiliyor?
Barton ve ekibi, kontrol grubundaki verileri analiz ettiklerinde “takdir edilmeme” hissinin belirli demografik gruplarda daha yoğun olduğunu saptadı. Bulgulara göre; kadınların, evli bireylerin ve çocuk sahibi olanların eşleri tarafından daha az takdir edildiklerini hissetme olasılıkları çok daha yüksek. Ayrıca ilerleyen yaşın, zaman içinde algılanan minnettarlık duygusunda belirgin bir düşüşle ilişkili olduğu görüldü.
Bu bulgular aslında hayatın olağan akışıyla örtüşüyor, diyen Barton durumu şu sözlerle özetliyor: “İlişkinin ilk dönemlerinde takdirimizi göstermek için büyük çaba harcarız. Ancak zaman geçtikçe bu nezaket yerini kanıksamaya bırakır ve taraflar, birbirlerinin ne kadar takdir edilme açlığı çektiğini fark etmeyebilir. Oysa biliyoruz ki; eşlerin kendilerini değerli ve fark edilmiş hissetmeleri, ilişki kalitesini doğrudan yükselten en kritik faktördür.”
Evlilikte takdir edilmediğini hisseden çiftler için bilimsel çıkış yolu araştırmasının en çarpıcı sonuçlarından biri, kontrol grubundaki çiftlerin iletişim becerileri ve genel memnuniyet düzeyleri artsa bile algılanan minnettarlık seviyelerinin aynı kalmasıydı. Dr. Barton bu durumu, “İlişkinin diğer yönleri zamanla iyileşebilir veya dalgalanabilir, ancak minnettarlık kendi kendine gelişen bir olgu değildir,” sözleriyle açıklıyor. Sonuç olarak bir ilişkide takdir edilme hissi, üzerinde çalışılmadığı sürece durağan kalma eğilimi gösteriyor.
Profesyonel Müdahale Fark Yaratıyor mu?
Peki, dışarıdan bir müdahale bu durumu değiştirebilir mi? Araştırmacılar çevrimiçi ilişki eğitimlerine katılan çiftlerin, kontrol grubuna kıyasla eşlerine duydukları minnettarlıkta belirgin bir artış yaşadığını saptadı. Barton, programların doğrudan minnettarlığa odaklanmamasına rağmen elde edilen bu sonucu şöyle değerlendiriyor:
“Müdahalelerin etkisi minnettarlık üzerinde ölçülebilir düzeydeydi. Ancak bazı programların sadece minnettarlık ödevlerine odaklanması ters tepebilir; çünkü insanlar ‘yapmaları istendiği için’ teşekkür ettiklerinde bu durum samimiyetsiz görünebiliyor.”
Bulgular minnettarlığın sağlıklı bir ilişkinin vazgeçilmez ama genellikle ihmal edilen bir boyutu olduğunu kanıtlıyor. Dr. Barton’a göre gelecekteki programlar minnettarlığı tek odak noktası yapmak yerine, müdahalenin güçlü bir bileşeni olarak sisteme dâhil etmeli.
Barton’ın tüm çiftlere son tavsiyesi ise basit ama dönüştürücü bir güce sahip: “Teşekkür ederim” demenin gücünü hafife almayın. Partnerinizin yaptığı küçük işleri fark etmek ve bunu dile getirmek, ilişkideki takdir eksikliğini gidermenin en kısa yoludur.
Günlük Ritminiz: İçten Bir “Teşekkür” ve Açık İletişim
Dr. Barton sağlıklı bir ilişkinin sürdürülebilmesi için çiftlere pratik bir yol haritası çiziyor: “Ne kadar basit görünse de, eşinize düzenli olarak özel ve içten iltifatlar etmeyi ihmal etmeyin.” Barton ayrıca çiftleri, birbirlerine “Kendini takdir edilmemiş hissettiğin bir alan var mı?” diye sormaya ve bu boşlukları birlikte doldurmaya teşvik ediyor. Bir aile kurmanın büyük bir emek gerektirdiğini hatırlatan uzman, bu emeğin ancak karşılıklı takdirle beslenen bir “rutin” sayesinde ağır bir yüke dönüşmekten kurtulacağını belirtiyor.
Zor Zamanlarda İlişkiyi Ayakta Tutmak
Araştırma özellikle maddi sıkıntıların yarattığı stresle mücadele eden, düşük gelirli çiftlere odaklanması bakımından büyük önem taşıyor. Ekonomik zorlukların ilişki istikrarını tehdit edebildiğini vurgulayan Barton, şu kritik tespitte bulunuyor: “Güçlü evlilikler; sadece bireyler için değil, çocuklar ve toplumun geneli için de bir dayanaktır. Hayatın getirdiği pek çok zor faktörü değiştiremeyebiliriz ancak ‘takdir edilme hissini’ doğru müdahalelerle güçlendirebiliriz. Bu, elimizdeki en etkili anahtardır.”
Mutlu Bir İlişkinin Anahtarı: Çift Terapisi Almak
Bazen tüm iyi niyetimize rağmen “teşekkür ederim” demek aradaki buzları eritmeye yetmeyebilir ya da o kelimeyi söyleyecek enerjiyi kendimizde bulamayabiliriz. Yılların biriktirdiği yorgunluklar üst üste bindiğinde, profesyonel bir rehberle çalışmak, tıkanan kanalları açmak için en sağlıklı yoldur. Çift terapisi sadece kriz anlarında başvurulan bir son çare değil; birbirini gerçekten “görmeyi” öğrendiğiniz güvenli bir alandır. Kendi başına aşmakta zorlanılan kör noktaları uzman bir gözle keşfetmek, ilişkiyi her iki tarafın da nefes alabildiği huzurlu bir limana dönüştürür. Evlilikte takdir edilmediğini hisseden çiftler için bilimsel çıkış yolu, bu duruma çözüm üretebilir.
Çift terapisi, eşlerin günlük hayatın koşturmacasında kaybolan o ‘görünmez’ emekleri yeniden fark etmelerini sağlar. İletişimsizliğin ördüğü duvarları yıkarak yerini minnet dolu bir yaklaşıma bırakır. Terapizy Online Terapi’nin profesyonel rehberliğinde inşa edilen sağlıklı iletişim köprüleri, takdir duygusunu basit bir nezaket kuralı olmaktan çıkarır.
Terapizy ‘de Evlilikte Takdir Edilmediğini Hisseden Çiftler İçin Bilimsel Çıkış Yolu’na değindik. Terapizy Blog‘da mutluluğun kaynağını arayabileceğiniz bir yolculuğa çıkın; aşk, evlilik, romantik ve sosyal ilişkilere dair birbirinden ilginç konulara göz atın. Aşkın gözü neden kördür? Yazısında, bu konuya bilimin verdiği cevabı keşfedin! Terapizy‘i sosyal medya hesaplarından takip edin, güncel bilgi ve duyurulardan haberdar olun!
Terapizy’nin çift, evlilik ve bireysel terapi hizmetleriyle kendiniz için en doğru yerde ve zamanda online terapi alın.
Terapizy ilk seansa özel %50 indirim fırsatı sunuyor. www.terapizy.com
[1] Illinois Üniversitesi Tarım, Tüketici ve Çevre Bilimleri Fakültesi. (6 Ekim 2023). Partneriniz tarafından takdir edilmediğinizi mi hissediyorsunuz? İlişki müdahaleleri yardımcı olabilir. ScienceDaily . 3 Ocak 2026 tarihinde www.sciencedaily.com/releases/2023/10/231005161729.htm adresinden erişildi .